Al zijn vragen banaal, soms zijn ze cruciaal


Er niet op antwoorden? Waar ontstaat poëzie?

Vooreerst Willem-Frederik Hermans. Nederlands schrijver. Verliet zijn land en ging in Parijs wonen. Verliet vele jaren later Parijs en ging in Brussel wonen. Fransen begrijpen niet waarom Nederlanders zo graag in Frankrijk willen wonen. Nederlanders dromen ervan, sommigen doen het gewoon. Hermans is niettemin een uitzondering. Hij is niet verder dan Parijs geraakt om er zijn surrealisme vorm te geven. Nu is surrealisme per definitie Belgisch. Dus vond hij zijn draai beter in Brussel. Hermans was door zijn geboorteland uitgespuwd omdat hij surrealist was, zouden we geneigd zijn te denken. Een Belg dus? Hij vond alvast enkele Belgen onder zijn trouwste vrienden.

Het menu van een restaurant wil aanzetten tot eten. Geeft het echter inspiratie voor een gedicht, is het dan meer of minder doeltreffend? “Onglet”

Het hoofd verhardt. En de nek? Pruilt hij of groeit hij? We komen nader tot poëzie. Poëzie kijkt naar een lichtjes gebogen nek, haalt de lijn eruit, herneemt die op zich en ziet daaronder hardnekkigheid die slechts zal blijken na gedaanteverwisseling. Er zijn overigens schilders die hetzelfde zien, tot zelfs huisvrouwen die het zien aankomen. De dichter kan overal zijn en hoeft niet altijd te schrijven.

Op het menu staat ‘onglet’ geschreven. De dichter komt voorbij, laat het menu voor wat het is (woorden) en gaat voorbij aan de lunch. Hij krabt zich in de haren: eet men reepjes? Hij zou zich daar het hoofd kunnen over breken, maar hij is niet in betaalde dienst en hoeft niet te weten of men reepjes eet en hoe: hij is vrij en componeert. Als hij in de compositie enkele passages verweeft uit de voorbije uren, zoals hij ze gezien heeft voor welke gedaanteverwisseling ook, komt hij uit bij de volledige dagschotel. De hoofdkok van het restaurant mag geen auteursrecht eisen, noch de dichter het zwijgen opleggen noch een andere wet. De voorbijganger komt thuis, vindt er de medebewoner, zijn echtgenote of echtgenoot, eet en schrijft.

(Andere cruciaal banale vragen die al dan niet een behandeling verdienen: zet de geur van frisse lakens aan tot vrijen? Of is het eerder de zweetgeur van reeds beslapen lakens? Het is de vraag Napoleon. Als een man geen mooie billen heeft, hoe trekt hij dan de aandacht van de vrouwen? Als een vrouw geen kontje heeft, hoe slaat ze dan een man aan de haak? En als de man aan de haak is, krijgt ze dan een kontje of ondergaat ze een andere gedaanteverwisseling?)

Klein duimpje 

De vingernagel verscheurt soms

wordt verscheurd, krabt de greep

die, slechts een strookje, toch

een boodschap draagt buiten enig weten

om. Wat doe je dan? Opkrassen?

.

Eerst de duimgreep? Bij uitstek

op bloem of van papier, krabt

zichzelf, haalt uit

naar wie voorbijgaat niet

naar wie inwoont.

.

Wat met de vingernagel? Enkel

van duimwege gaat het samen

anders scheurt hij af.

.

Op het strookje staat gegraveerd

ons te lezen buiten medeweten

van vingernagels, dat je beter

je hoofd kan krabben dan

er je hoofd over te breken.

Advertenties